Autor referatu: Kurenai

Data: 29.12.2007

Źródła: „Język japoński dla początkujących” - Ewa Krassowska-Mackiewicz

 

 

Partykuły w j. japońskim

 

 

Partykuła to nieodmienna część mowy. W zdaniu partykuły pełnią rolę wyrazu pomocniczego. Należą do wyrazów niesamodzielnych (nie posiadają samodzielnego znaczenia, poza nielicznymi wyjątkami), inaczej zwanych wyrazkami, nadają natomiast zdaniom zabarwienie znaczeniowe lub uczuciowe, decydują  o  funkcji wyrazu w zdaniu.

Czasem zmiana partykuły może zmienić sens całego zdania.

Watashi  wa Poorandojin desu.         -  Jestem Polką.

Watashi  mo Poorandojin desu.         -  Ja też jestem Polką.

Tyle tytułem wstępu.  Przejdźmy zatem do najważniejszych partykuł.

 

 

1.      WA (zapisywana znakiem HA) ――>は

a)      Jest partykułą tematu, wskazuje podmiot w zdaniu.  W zależności od tego przy którym rzeczowniku ją postawimy, stanie się on tematem.

 

Np. Yoshiko zjadła ciasto w Boże narodzenie.

Tematem mogą być.. Yoshiko.. ciasto...lub Boże Narodzenie

 

Jeśli pytamy o to kto zjadł o ciasto, odpowiedź będzie wyglądała

Yoshiko wa Kurisumasu ni keeki o tabemashita.

 

Możemy także zapytać o to co zjadła Yosiko.?? … i wtedy

Keeki wa yoshiko ga kurisumasu ni tabemashita.

 

albo jeszcze inaczej... kiedy Yoshiko zjadła ciasto?

Kurisumasu ni wa Yoshiko ga keeki o tabemashita.

 

b)      Ma za zadanie wzmacnia przeczenie lub porównania

 

Nie uczę się angielskiego, ale uczę się japońskiego.

Eigo wa benkyooshimasen ga , Nihongo wa benkyooshimasu.

 

Nie mam młodszej siostry, aczkolwiek posiadam starszego brata.

Imooto waimasen ga  ani wa imasu.

 

 

2.       GA ――>が

a)      Jest  również partykułą podmiotu, jednak używamy jej najczęściej  gdy wprowadzamy cos po raz pierwszy do rozmowy, również dla położenia  akcentu na podmiot.

To ja jestem studentem.

Watashi ga gakusei desu

 

Różnicę między Watashi wa gakusei desu ,  a Watashi ga gakusei desu, można zobrazować na przykładzie sytuacji.

 

Wyobraźcie sobie ze daleka ciotka chwali że wasze rodzeństwo  studiuje. A tak naprawdę to skończyło zawodówkę. Możecie wtedy powiedzieć

IIe , watashi ga gakusei desu. – Nie to ja jestem studentem. 

 

Zdania z partykułą wa użyjemy, gdy będziemy mówić o sobie. Np. poznając nowe osoby.

 

b)      opisuje ona nieoczekiwane lub zaskakujące wydarzenie

np. stojąc na przystanku i czekając dość długo na autobus, ktoś woła

Basu ga kimashita ! - Autobus przyjechał.

 

c)       Partykuły ga używa się w większości zdań opisujących pogodę lub zjawiska pogodowe

 

Hana ga sakimasu - Kwiat kwitnie.

yuki ga furimasu. -  Pada śnieg.

 

d)      używa sie jej przy zaimkach pytajnych.. które pełnią rolę podmiotu w zdaniu

 

np. Dare ga kimashitaka - Kto przyszedł?

 

 

3.       O ――>を

Jest  partykułą dopełnieniową, stoi zawsze po dopełnieniu w zdaniu.

 

Np.  hon o yomimasu. – czytam książki

 

Jest stosowana także przy czasownikach określających przemierzanie przestrzeni.

 

Np. kooen o samposhimasu – spaceruję po parku 

 

 

4.      MO ――>も

Stoi po podmiocie lub dopełnieniu wybierając dotychczasowe partykuły wa, ga, o,  nadaje znaczenie „też”

 

Watashi mo Poorandojin desu. – Ja też jestem Polakiem.

 

W zdaniach zaprzeczonych może stać po zaimkach pytajnych i oznacza wtedy ogólne zaprzeczenie:

 

Nani – nanimo – nic nieczego

Dare – daremo  - nikt

Doko – dokomo - nigdzie

 

 

5.      DE ――>で

Jest partykułą okolicznika miejsca w zdaniu (w którym podaje się miejsce wykonywanej czynności)

 

Heya de shinbun o yomimasu – Czytam w pokoju gazetę.

 

Drugą funkcją tej partykuły jest rola narzędnika określającego czynność,  inaczej, jakim narzędziem podmiot wykonuje  daną czynność

 

Basu de kimashita – Przyjechałam autobusem.

 

 

6.      NI ――>に

Używamy jej gdy mówimy która dokładnie jest godzina

 

Hachiji ni okimashita – Obudzilam się o 8.

 

Jest partykułą okolicznika miejsca, używaną przy czasownikach : być, znajdować się

 

Koko ni neko ga imasu.  – Tutaj jest kot.

 

Jest partykułą kierunkową, używaną w zdaniach, w których występują czasowniki oznaczające ruch, przemieszczenie.

 

Otoosan wa shichiji ni kaisha ni ikimasu.  – Tata idzie o 7 do pracy.

 

 

7.      E  (zapisywana HE)  ――>へ

Jest związana w wykonywaniem  ruchu, poruszaniem się w jakąś stronę, ale niekoniecznie z określonym punktem docelowym

 

Natsu ni Umi e ikimasu. – Latem jedziemy nad morze.

 

 

8.      KARA , MADE ――>から、まで

Oznaczają odpowiednio punkt początkowy i końcowy, zarówno w pojęciu czasu, jak i przestrzeni.

 

Niji kara sanji made terebi o nimimasu. – Od 2 do 3 oglądam telewizje.

Poorando kara Nihon made juuyojikan kakarimasu. – Z Polski do Japonii leci się 14 godzin.